Pomnik Jana III Sobieskiego na dziedzińcu Muzeum Pomnik Jana III Sobieskiego na dziedzińcu Muzeum

Wiedeński pomnik Jana III Sobieskiego w Rozwadowie

  • data:
  • kurator:
  • inne:
  • nieco dłuższy tekst:

Od 18 lipca do 9 sierpnia przed budynkiem naszego Muzeum przy ul. Sandomierskiej 1 prezentowany jest pomnik króla Jana III Sobieskiego. 

  • Drukuj
  • E-mail

Według pierwotnego zamysłu pomnik przedstawiający wiktorię wiedeńską króla Jana III Sobieskiego miał stanąć 12 września 2018 r., w 335. rocznicę wielkiej bitwy, na wiedeńskim wzgórzu Kahlenberg, skąd polski władca dowodził zwycięskimi wojskami. Po wstępnej akceptacji władz Wiednia ostatecznie projekt został przez nie negatywnie zaopiniowany.

Brak zgody na umiejscowienie pomnika w stolicy Austrii spowodował, że odwiedza on teraz polskie miasta. Organizatorzy przedsięwzięcia – Komitet Budowy Pomnika Jana III Sobieskiego – wciąż jednak mają nadzieję, iż finalnie dzieło artysty rzeźbiarza prof. Czesława Dźwigaja znajdzie swoje miejsce w Wiedniu.

Nieprzypadkowo na trasie pomnika króla znalazł się Rozwadów, niegdyś miasto, a obecnie jedno z osiedli Stalowej Woli. Chociaż sam władca prawdopodobnie nigdy nie zawitał w te okolice, to właśnie jemu Rozwadów zawdzięcza swoje istnienie, gdyż w 1690 r. Gabriel Rozwadowski uzyskał od Jana III Sobieskiego przywilej lokacyjny dla tego miasta.

Założyciel Rozwadowa – Gabriel Rozwadowski (ok. 1625-1693) w młodości poświęcił się karierze wojskowej, zaś w II poł. XVII w. dzięki małżeństwu z Elżbietą Piasecką objął w posiadanie dobra nad Dolnym Sanem i przeniósł swoją rezydencję do Charzewic. Jednocześnie jednak kontynuował on służbę w wojsku aż do początków lat 70. Zbiegła się ona wówczas z działalnością wielkiego wodza i późniejszego króla Jana Sobieskiego, z którym łączyły Rozwadowskich również koligacje rodzinne.

Pod koniec życia, po uporządkowaniu spraw ekonomicznych w swoich dobrach, Gabriel Rozwadowski zdecydował się ubiegać u króla o uzyskanie przywileju lokacyjnego nowego miasta. Po jego otrzymaniu w 1690 r. na miejsce budowy Rozwadowa przeznaczono najmniej przydatne dla rolnictwa tereny Charzewic. Miasto z biegiem lat stało się znaczącym ośrodkiem handlu i rzemiosła.

Niestety nie zachował się do naszych czasów akt lokacyjny Rozwadowa. Nie przetrwał również jego odpis zarejestrowany w sandomierskich księgach grodzkich. Na szczęście informacja o przywileju zachowała się w osiemnastowiecznym spisie dokumentów majątkowych książąt Lubomirskich. Widnieje tam najstarsza potwierdzona data dzienna związana z Rozwadowem: w sobotę 5 sierpnia 1690 r. nastąpiło przepisanie treści przywileju lokacyjnego miasta do akt na zamku sandomierskim.

Pamięć o Janie III Sobieskim w Rozwadowie wciąż jest żywa. Nie tylko Rozwadowscy mieli powiązania z królem, lecz również ich następcy na tym terenie – ród Lubomirskich. Chrześniakiem króla Jana był Jerzy Ignacy Lubomirski, m.in. fundator rozwadowskiego klasztoru. Bracia kapucyni obecni w mieście od połowy XVIII w. wspominają Sobieskiego również jako władcę, który sprowadził ich zakon do Polski. Pomnik upamiętniający jego postać odsłonięto na rozwadowskim rynku w 1990 r. z okazji 300. rocznicy lokacji miasta, jako dowód wdzięczności dla króla, bez którego Rozwadów by nie istniał.

aktualności

Zabawa i nauka w jednym – interaktywna wystawa „Kątem oka” w Muzeum COP

Już od 30 września w Muzeum Centralnego Okręgu Przemysłowego można zwiedzać nową wystawę cza ...

Wystawa „Sztuka dla każdego. Porcelana” w Wołyńskim Muzeum Krajoznawczym

Otwarcie wystawy „Sztuka dla każdego. Porcelana” w Wołyńskim Muzeum Krajoznawczym już 29 wrz ...

Samo życie i już! – spotkanie z autorem i promocja książki

Już w najbliższy wtorek (4 października) w Muzeum COP-u odbędzie się spotkanie z Markiem Pietrz ...

Nowy nabór

Praca szuka człowieka! Jeżeli nie boisz się wyzwań, jesteś kreatywny i chciałbyś pracować w ...

Startują zapisy do Szkoły Rysunku i Malarstwa "Karpiński"

Serdecznie zapraszamy dzieci i młodzież do zapisów na kursy Szkoły Rysunku i Malarstwa "Karpińs ...

Nowa wystawa w Muzeum „Nieznane – Zachowane. Reminiscencje etnograficzne Dolnego Nadsania”

Dolne Nadsanie w dawnej fotografii Ryszarda Poisla Wystawa czasowa w Muzeum Regionalnym w Stalowej ...

„Weekend seniora z kulturą” w stalowowolskich muzeach

W najbliższą niedzielę 2 października w Stalowej Woli w ramach ogólnopolskiego wydarzenia odbę ...

Zapisy na warsztaty rękodzielnicze w ramach konferencji

[ZAPISY ZAMKNIĘTE] Ciekawi Cię historia naszego regionu? Posiadasz zdolności manualne, które ch ...

Finał Festiwalu Kultury Lasowiackiej już w niedzielę w Stalowej Woli

Przed nami trzeci, ostatni weekend tegorocznego Festiwalu Kultury Lasowiackiej. Finał imprezy p ...

Trwają zapisy na Interdyscyplinarną Konferencję Naukową

[ZAPISY ZAMKNIĘTE] Interdyscyplinarna Konferencja Naukowa Dolne Nadsanie. Problematyka to ...

Finisaż wystawy i spotkanie z Janem Pukiem laureatem Nagrody im. Oskara Kolberga 2022

18 września o godz. 16.00 w Muzeum Regionalnym w Stalowej Woli odbędzie się finisaż wystawy i sp ...

Zapisy do Klubu Młodego Programisty

startuje rejestracja na kolejne warsztaty w Klubie Młodego Programisty w Stalowej Woli! Od 5 i 6 ...
Kontynuując przeglądanie tej strony, akceptujesz pliki cookies. Więcej na ten temat możesz dowiedzieć się w naszej Polityce prywatności.
Zaakceptuj